Arie Klapwijk en Het Dorp

Al vijftien jaar lang op een blinde muur uitkijken

Dokter Arie Klapwijk was de man achter Het Dorp. Hij stond samen met Mies Bouwman 24 uur lang op het podium tijdens de beroemde actie ‘Open Het Dorp’ in 1962. Arie Klapwijk overleed in 2008 op 86-jarige leeftijd. Een jaar voor zijn dood is hij geïnterviewd door Arend Jan Heerma van Voss.*)

In dit interview, een zeven uur durende video-opname, beschrijft Arie Klapwijk twee momenten in zijn leven die hem op het idee van Het Dorp brachten. Het eerste vond begin jaren vijftig plaats. Als kapitein-arts nam hij deel aan de boottocht voor chronisch zieken en gehandicapten van het Rode Kruis. ‘We moesten selecteren wie mee mocht met de boottocht. We kozen voor mensen die vanuit het bed het slechtste uitzicht hadden. Er waren mensen bij die al vijftien jaar op een blinde muur keken’.

De boottocht was een succes, maar duurde slechts een week.

‘Aan het einde van de tocht zag ik de rij Rode Kruisauto’s staan die de mensen na deze gelukkige week weer terug zouden brengen naar hun blinde muur. En op dat moment dacht ik: dat is het waar jij je aan moet wijden, mensen met een handicap moeten niet een week maar 52 weken lang levensgeluk kunnen krijgen.’

Het andere moment was eind jaren vijftig, tijdens zijn werk als geneesheer-directeur bij de Johanna Stichting in Arnhem, de eerste instelling in Nederland voor de opvang van gehandicapten. Klapwijk noemt het in het interview ‘een opberghuis’, hoewel hij zijn lof uitspreekt voor de verpleegkundigen die er werkten. Wat hij daar ziet zijn mannen in een zaal in hoge witte bedden, want dat is makkelijker voor de verzorging. Mannen die om vijf uur ’s middags al in bed liggen, want dan gaat de verpleging naar huis. Echtgenoten op de zaal waren niet toegestaan. Dat was voor hem hét voorbeeld van hoe het niet moest.

Deze momenten gecombineerd met bezoeken aan Engeland en de Verenigde Staten leiden tot de eerste plannen voor een eigen dorp voor mensen met handicap.

*) Citaten zijn overgenomen uit het interview dat Arend Jan Heerma van Voss hield in 2007.